AZİZ NESİN
Aziz Nesin (Mehmet Nusret Nesin) mizah, kısa öykü, tiyatro ve şiir dallarında pek çok yapıtı bulunan mizah yazarıdır. 20 Aralık 1915'te İstanbul Heybeliada'da doğdu. 1924'te Süleymaniye'deki Kanuni Sultan Süleyman İptidai Mektebinin 3. sınıfına girdi. İki yıl Darüşşafaka Lisesinde okuduktan sonra, 1935'de Kuleli Askeri Lisesini, 1937'de Ankara'da Harp Okulunu bitirip asteğmen oldu. Son olarak 1939'da Askeri Fen Okulunu bitirdi. Bu dönemde bir yandan da Güzel Sanatlar Akademisi Süsleme Bölümüne devam etti.
1945 yılında gazeteciliğe başladı. Önceleri “Yedigün” dergisine girdi, daha sonra “Karagöz” gazetesinde de yapacağı gibi redaktörlük ve yazarlık yaptı. Aynı yıllarda profesyonel olarak oyun yazarlığı yaptı ve Tan gazetesinde köşe yazarlığına başladı. 1946'da Sabahattin Ali ile birlikte Marko Paşa mizah gazetesini çıkardı. 1954'te Akbaba dergisinde takma adlarla öyküler yazmaya başladı. “Dolmuş” (1955), “Yeni Gazete” (1957), “Akşam” (1958), “Tanin” (1960), “Günaydın” (1969), “Aydınlık” (1993) gibi dergi ve gazetelerde yayımlanan gülmece öyküleri, röportajlar ve fıkralarla çağdaş Türk edebiyatının tanınmış ve en verimli kalemlerinden biri oldu. 1956'da Kemal Tahir ile birlikte Düşün Yayınevini kurdu. 1962'de “Zübük” adlı mizah dergisini çıkardı. 1956 yılında İtalya’da yapılan ve 22 ülkenin katıldığı Uluslararası Gülmece Yarışmasında ilk ödül olan Altın Palmiyeyi ‘Kazan Töreni’ adlı öyküsüyle kazandı. Ertesi yıl aynı ödülü ‘Fil Hamdi’ adlı öyküsüyle ikinci kez kazandı. İlk kez 1965 yılında bir pasaport alabildi. Berlin ve Weimar'daki Antifaşist Yazarlar Toplantısına davetli olarak katıldı. Altı ay süren bu ilk yurtdışı gezisinde, Polonya, Sovyetler Birliği, Romanya ve Bulgaristan'a gitti.
Nesin, 1966'da Bulgaristan'da yapılan uluslararası gülmece yarışmasında Altın Kirpi'yi “Vatani Vazife” adlı öyküsüyle kazandı. 1968'de Milliyet Gazetesinin açtığı Karagöz oyunu yarışmasında “Üç Karagöz” oyunuyla birincilik ödülü aldı. 1969'da Moskova'da yapılan uluslararası gülmece yarışmasında “İnsanlar Uyanıyor” adlı öyküsüyle Krokodil birincilik ödülü, 1970'de de Türk Dil Kurumunun oyun ödülünü “Çiçu” adlı oyunuyla kazandı. 1974'de Asya-Afrika Yazarlar Birliğinin Lotus ödülünü kazandı. 1976'da Bulgaristan'da Gabrovo kentinde düzenlenen gülmece kitabı uluslararası yarışmasında birinciliği elde ederek Hitar Petar ödülünü kazandı. 1977'de Türkiye Yazarlar Sendikası Başkanı seçilen Nesin, bu göreve uzun yıllar devam etti.
1978'de “Yaşar Ne Yaşar Ne Yaşamaz” adlı romanıyla Madaralı Roman Ödülünü kazandı. 1985'te, İngiltere'de PEN Kulüp onur üyeliğine seçildi ve TÜYAP'ın düzenlediği “Halkın Seçtiği Yılın Yazarı” ödülünü kazandı. 1989’da, “Tolstoy Altın Madalyası”na değer görüldü. 2 Temmuz 1993'de Pir Sultan Abdal etkinliklerine katılmak üzere Sivas'a gitti. 35 kişinin yaşamını yitirdiği Madımak oteli katliamından sağ kurtuldu. Söyleşi ve imza günü için gittiği Çeşme Alaçatı’da, 6 Temmuz 1995’te geçirdiği kalp krizi sonucu öldü.
|